Юзо вакш

Юзо вакш

 

Шкет илыше шоҥго ӱдырамашын парня гай ик эргыже лийын. Тудыжат ынде ятыр ий ӧрдыж кундемлаште илен коштын. Шкет дырамаш пеш нужнан илен, тиде ок сите:  ава пеш чот эргыж верч ойгырен.

Икана, эргыж нерген трлым шонкален, сурт сомылка дене пӧрдмыж годым, трук омса почылтын да – о юмо!

– Авай!

– Руперт! - шергылтын.

Шуко жап вучен илыме вашлиймаш деч вара лыпланымеке, ава ден эрге илен эртарыме чон ойгышт нерген ваш-ваш каласкаленыт. Руперт шортшо аважым лыпландарен:

– Ит ойгыро, аваем, ынде нужналык йӧршеш пыта. Йорло илышым пытараш мыланна ӧрдыж кундемыште ыштен налме арвер полша.

Ава эргын кажне ошкылжымкуанен, ӧрын да тунамак тургыжланен ончен. Руперт корнысо туп мешакшым рончен да тушечын кофем йоҥыштышо тошто вакшым луктын.  Шӱлыкаҥше ава йодын:

– Тиде чыла?

– Чыталте изиш, шергакан аваем! Ты тошто вакшын юзо куатше уло. Тидым вашке шкеат ужат. Но ончыч мыланем кофем шолты-ян. Мый пеш шуженам, -  вашештен эрге.  Тыгодым аваже келгын шӱлалтен:

– Эргым, кузе кофем шолтем? Тыйым сийлаш нимогай шапаш кочкышат кодын огылыс.

А Руперт  пуйто тыгай вашмутымак веле вучен. Тудо куанен ончалын, тӧрзам петыртыш дене авырен, ӱстел ӱмбаке ару ош шовычым шарен, покшекыже тошто вакшым шогалтен да вургыжын пӧрдыкташ пижын. Тыгодым шкеже тыге пелешткален:

 

– Мӱян шергинде,  ӱяча, эгерче…

Ӱстел ӱмбалне лийыт тек эре!

Юзо вакш, мом йодмемым пу,

Каласем тылат тунам: кугу тау!

 

Рупертын ойлымо пытартыш мут йоҥгалте веле, тунамак вакш омса почылто да ӱстел ӱмбаке тамле мӱгинде икте почеш весе велыч. Ситышын йогымек, Руперт пелештен:

 

– Ситыш юзо вакш, шогал,

Мыланна кӱлеш моткоч шагал! –

 

Тунамак вакш омса петырналтын. Аваже мо лиймым умыленат шуктен огыл, а эрге юзо вакш воктеке кок коркамат шынден шуктен:

 

– Кофе, сакыр – кызыт да эре!

Кочкыш тиде лийже мыланна эре!

 

Эрге вакш вурдым кучен гына шуктыш, тунамак шокшо кофе коркалашке йогыш.

 

– Ситыш юзо вакш, шогал,

Мыланна кӱлеш моткоч шагал! –

 

почеламутан чарыме ой йоҥгалтмек, тунамак йӱыш йогын йомо.

Авалан кофе тынар тамлын да куатлын чучын! Тудо шкенжым эн пиалан айдемыла  шижын. Шке коклаштышт ты вакш нерген нигӧланат ойлаш огыл манын кутырен товатлен.

Эрге ден ава коктынат ончычсо семынак пашам йӧратен да тыматлын иленыт. Пеш вашке нуно поеныт. Пошкудо-влакланат поро кумылыштым ончыктен пошеныт, тидын дене кугу пагалымашым да йӧратымашым суленыт. Лачак ик пошкудышт гына пешак кӧранен илен. Сут да осал чонан еҥ нунын пиалыштлан кыжганен да сай илышын негызшым пален налаш шонен пыштен.

Эр эрдене да пычкемыш кастене, уремыште нимо ок кой годым, тудо йыштак окна да омса воктене колышт да ончышт коштын. Тыге икана мемнан йомакысе йолташна-влаклан кинде кӱлеш лийын. Аваже окна петыртышым сайын петырен огыл улмаш. Эргыжат юзо мутым утларак кугу йӱк дене ойлен колтен улмаш. Шоҥго пошкудо тидым ужын да колын шуктен. Ӱстел ӱмбалне киндым ужынат, куанымыж дене «ынде чыла палем» шоналтен. Шке суртышкыжо миенат, юзо вакшын озаже лийын кертме йӧн нерген радамын шонен пыштен. Кӧраныше еҥ поро пошкудыжо-влакым шкеж дек ӱжынат, нӧрепыш петырен шынден. А шкеже ты жапыште нунын суртышкыжо миен да юзо вакшлан пелештен:

 

– Юзо вакш, пӧрд-пӧрд куанен,

Уржа пырчет пу, мыланем!

 

Вакш омса почылтмо годым сут еҥын шинчаже тулла йӱлен. Ончыч ӱстел ӱмбаке, вара кӱвар ӱмбаке тутло уржа пырче йоген. Сут еҥ ончыкыжым тыге эшеат чот пояш шонен. Куанымыж дене шижынат шуктен огыл: кыдал даҥыт уржаште шоген. Капшылан йӱштын-шокшын чучын.

– Сита, сита, чарне! – сӧрвален тудо. Но арам. Ты мутым юзо вакш умылен огыл. Шурно курык эркын-эркын кӱшкӧ да кӱшкӧ нӧлтын. Кӧраныше пошкудын шӱлышыжат петырналташ тӱҥалын. Нимом ышташ ӧрынат, юзо вакшым перен шалатен. Но кажне шаланыше падыраш угыч вакшыш савырнен да ончычсо семынак уржа пырчым йоктарен. Тыге сутланыше пошкудо уржа пырче дене пич каен колен. Уржа пырче йогын туврашым пӱргал лектын, пӧрт леведышымат ирал луктын да уремышке йоген.

Ты жапыште ял калык куржын толын да нӧреп гыч эрге ден аважым утарен. Руперт тунамак юзо вакшын пашажым м юзо мут дене чарен шогалтен. Тыгодым шуко пылыш колмылан да ятыр шинча ужмылан кӧра вакш юзо куатшым йомдарен. А такшым тудын ынде кӱлешыжат лийын огыл. Вет ава ден эрге эрелан нужналык ден чеверласеныт. 





Зоялан серыш
Сайт радам
Яндекс.Метрика

 1